czwartek, 27 sierpnia 2015

Chorowanie

Chorowanie jest udręką krążenia.
Namaszczony przechodząc mękę krążenia,
usunął chorobę udręki krążenia.
Objawił ją jako narodziny, umieranie i chorowanie.
Jest ona przyczyną ustrojowej choroby.
Trzy choroby – wiatru, żółci i śluzu –
powstały z powodu trzech trucizn
przez nieświadomość zasady choroby.
Taka jest udręka krążenia trzech obszarów.
Namaszczony rozpuszcza udrękę krążenia,
a przechodząc poza dręczącą mękę,
jest szczęśliwą postacią słowa.
(…)
Śmierć cielesnego to choroba czasu.
Ta właśnie zasada chorób zaburza żywioły.
Psują się zmysły ciała, zaduszają zmysły życia,
z czasem zanikają zewnętrzne żywioły,
w sumieniu zbierają się wewnętrzne zmysły,
zanika umysł samoistnej świadomości,
odrywają się ciało i dusza, tworzywo i świadomość,
w pograniczu jedzie się na koniu wyrzutów,
przez prawo czynów wybiera się dobre i złe otwory narodzin.
Co tylko możliwe jest rozproszeniem dziedziczonym w krążeniu.
(…)  
Och, w naszych duszach jest Namaszczony.
Nie szukajmy Świętego gdzie indziej.
Dusza rozumiejąca cel niestworzonego
objawiła samoistny umysł.
Wszystkie macierzyste dusze,
rozmyślajcie ze skupieniem o miłości i litości.
Zaprzyjcie się złych czynów i krzywd,
bo ten świat jest nieprawością śmierci.
Idźcie za wszelką prawością,
bo wyżyny są przyczyną zbawienia.
Wydawajcie dary bez żądzy,
bo bogactwa i rzeczy to ziemskie złudzenia.
Pozbądźcie się skłonności,
bo złożony ustrój jest przyczyną niszczenia.
Rozmyślajcie bez odchodzenia i nieodchodzenia,
bo trzy czasy są jednem – niepodzielne.
Nieprzekształcone sumienie zostawcie w słownej postaci,
bo to dusza jest przyczyną świętego.

Tonpa Sienrap, słowa z Jego krótkiego żywota zwanego Dziedzictwem Drogiego Zbieracza Opowieści: Miarą przykazania Wszechwiedzącego (mDo 'Dus pa Rin po che'i rgyud Thams cad mkhyen pa'i bka' tshad ma), wyd. Gangs Ti se Bon gZhung Rig mdzod dPe tshogs/ Deb bcu gnyis pa/ sNang srid mdzod phugs kyi skor, Amdo 2009, s. 83. Z głównego zbioru świętych pism obrządku bon zwanego Kandziurem (bKa' 'gyur). Przekład z tybetańskiego: Jakub Szukalski.

O zdrowiu w duchowości tybetańskiej.

།ན་བ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན།
།གཤེན་རབ་འཁོར་བ་མྱ་ངན་འདས།
།འཁོར་བའི་སྡུག་སྔལ་ནད་སྦྱང་ཡིན།
།སྐྱེ་དང་འཆི་དང་ན་བར་བསྟན།
།ཕུང་པོ་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ།
།ནད་ཀྱི་རྩ་བ་མ་རིག་པས།
།དུག་གསུམ་རྒྱུད་ལས་ནད་གསུམ་བྱུང༌།
།རླུང་དང་མཁྲིས་པ་བད་ཀན་གསུམ།
།ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན།
།གཤེན་རབ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་སངས།
།སྡུག་བསྔལ་མྱ་ངན་ལ་འདས་པ་ཏེ།
།བདེ་བ་ཆེན་པོ་བོན་སྐུ་ཡིན།
་་་་་་་་་
།ལུས་ཅན་འཆི་བ་དུས་ཀྱི་ནད།
།ནད་གཞི་འབྱུང་བ་སོ་སོ་འཁྲུགས།
།ལུས་གཟུགས་དབང་པོ་ཀུན་ཀྱང་ཉམས།
།སྲོག་གི་དབང་པོ་རླུང་ཡང་འགགས།
།ཕྱི་ཡི་འབྱུང་བ་དུས་ཀྱིས་ཐིམ།
།ནང་གི་དབང་པོ་ཀུན་གཞིར་བསྡུས།
།རང་བྱུང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐིམ།
།ལུས་སེམས་བེམ་རིག་སོ་སོར་ཕྲལ།
།བར་དོ་བག་ཆགས་རྟ་ལ་ཞོན།
།ལས་དབང་སྐྱེ་སྒོ་བཟང་ངན་ལེན།
།ཅི་སྲིད་འཁོར་བ་བརྒྱུད་པའི་འཕྲོ།
་་་་་་་་་
།ཀྱེ་མ་རང་སེམས་དག་ལ་གཤེན་རབ་སྟེ།
།སངས་རྒྱས་གཞན་དུ་མ་བཙལ་ཏེ།
།སེམས་ནི་སྐྱེ་མེད་དོན་རྟོགས་པ།
།རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཤར་བ་འོ།
།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མར་གྱུར་པས།
།བྱམས་པ་སྙིང་རྗེ་རྩེ་གཅིག་སྒོམས།
།སྲིད་པ་འཆི་བ་མི་དགེ་བས།
།ལས་ངན་སྡིག་པ་རབ་ཏུ་སྤོངས།
།མཐོ་རིས་གྲོལ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ།
།དགེ་བ་ཀུན་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས།
།ནོར་རྫས་འཇིག་རྟེན་སྒྱུ་མ་སྟེ།
།ཆགས་མེད་སྦྱིན་པ་རབ་ཏུ་བཏང༌།
།ཕུང་པོ་འདུས་བྱས་འཇིག་པའི་རྒྱུ།
།ཞེན་པ་རབ་ཏུ་མེད་པར་རྫོགས།
།དུས་གསུམ་གཅིག་སྟེ་དབྱེར་མེད་པས།
།འདའ་དང་མི་འདའ་མེད་པར་བསྒོམ།
།སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་རྒྱུ་ཡིན་པས།
།མ་བཅོས་ཀུན་གཞི་བོན་སྐུར་བཞག

སྟོན་པ་གཤན་རབ་ཀྱི་བཀའ། མདོ་འདུས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བཀའ་ཚད་མ་ལས་གསུངས་སོ།

Mądrość wieków

Klasyczne teksty religijne mogą oferować sens dla wszystkich epok, posiadają siłę motywującą, która otwiera zawsze nowe horyzonty, pobudza myśl, poszerza umysł i wrażliwość. Są pogardzane ze względu na ograniczoność spojrzenia racjonalizmów. Czy jest racjonalne i rozsądne usuwanie ich w mrok jedynie dlatego, że powstały w kontekście wiary religijnej? Niosą one w sobie zasady głęboko humanistyczne, mające wartość racjonalną, choć są przeniknięte symbolami i doktrynami religijnymi.

Papież Franciszek, Evangelii gaudium 256

środa, 12 sierpnia 2015

Dostrzeganie

u siebie patrz na wady
u innych patrz na cnoty

Przysłowie tybetańskie, zaczerpnięte ze szkolnego podręcznika do nauki języka, 'Dzin grwa bzhi pa'i slob deb rig pa'i nyin byed. Reader IV, Bod gzhung shes rig dpar khang, Delhi 2007 (wyd. X; wyd. I: 1989), s. 78. Przekład z tybetańskiego: Jakub Szukalski.

རང་གི་སྐྱོན་ལ་ལྟོས།
གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ལྟོས།

གཏམ་དཔེ།

niedziela, 9 sierpnia 2015

Bywanie

Z tej duchowości pojawia się wszystko.
Z tego nieba pojawia się wszystko.
Z tej ziemi rodzi się wszystko.
W tym byciu bywa wszystko.
Bywa, że byt jest opróżniony do niebytu.
Bywa, że niebyt jest napełniony bytem.
Bywa, że powstawanie rozpuszczone jest niszczeniem.
Bywa, że niszczenie utrwalone jest powstawaniem.
Bywa też, że żywi umierają.
Bywa też, że umarli ożywają.
Bywa, że wszyscy bogaci biednieją.
Bywa też, że biedni się bogacą.
Bywa, że wysocy zstępują nisko.
Bywa, że niscy dochodzą wysoko.
Bywa, że król zstępuje do ludu.
Bywa, że lud obejmuje królestwo.
Bywa też, że prawość zmienia się w krzywdę.
Bywa też, że krzywda rozpuszcza się w prawość.
Bywa też, że mędrzec traci rozum.
Bywa, że głupi mądrzeje.
Bywa też, że mędrzec błąka się za własną sprawą.
Bywa też, że niemądry odstępuje swojego pierwszeństwa.

Tonpa Sienrap, słowa z Jego długiego żywota zwanego Dziedzictwem Drogiego Zbieracza: dziedzictwem rozpalenia nieskalanego blasku, z drugiej księgi tego żywota nazwanej Opowieścią o zabawach młodziutkiego księcia ('Dus pa rin po che'i rgyud dri ma med pa gzi brjid rab tu 'bar ba'i rgyud las rGyal bu gzhon nu rol rtsed kyi mdo), wyd. Tenzin Namdak, Delhi 1964-1967, t. 2, s. 12-13. Z głównego zbioru świętych pism obrządku bon zwanego Kandziurem (bKa' 'gyur). Przekład z tybetańskiego: Jakub Szukalski.

Drogi Tenzin Namdak,
szanowany nauczyciel bonu,
który po ucieczce z Tybetu wydał wiele świętych pism w Indiach

སེམས་ཉིད་འདི་ལས་ཅི་ཡང་འཆར།
ནམ་མཁའ་འདི་ལས་ཅི་ཡང་འཆར།
ས་གཞི་འདི་ལས་ཅི་ཡང་སྐྱེ།
སྲིད་པ་འདི་ལ་ཅི་ཡང་སྲིད།
ཡོད་པ་མེད་པར་སྟོང་པར་སྲིད།
མེད་པ་ཡོད་པ་གང་བར་སྲིད།
ཆགས་པ་འཇིག་པ་གྲོལ་བར་སྲིད།
འཇིགས་པ་ཆགས་པ་གནས་པར་སྲིད།
སྐྱེ་བ་རྣམས་ཀྱང་འཆི་པར་སྲིད།
འཆི་བ་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་པར་སྲིད།
ཕྱུག་པོ་ཐམས་ཅད་དབུལ་བར་སྲིད།
དབུལ་བ་དག་ཀྱང་ཕྱུག་པར་སྲིད།
མཐོ་བ་དམའ་སར་འབབ་པར་སྲིད།
དམའ་བ་མཐོ་སར་ཕྱིན་པར་སྲིད།
རྒྱལ་པོ་དམངས་སུ་འབབ་པར་སྲིད།
རྨངས་ཀྱིས་རྒྱལ་ས་འཛིན་པར་སྲིད།
དགེ་ལ་སྡིག་ཏུ་འགྱུར་ཡང་སྲིད།
སྡིག་ལ་དགེ་རུ་གྲོལ་ཡང་སྲིད།
མཁས་པའི་ཆག་ཤེས་ཆུང་ཡང་སྲིད།
བླུན་པོ་གཅིག་བློ་བརྟན་པར་སྲིད།
མཁས་པ་རང་དོན་འཁྱམས་ཡང་སྲིད།
མི་ཤེས་རང་འགོ་ཐོན་ཡང་སྲིད།

ཞེས་འདུས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱུད་དྲི་མ་མེད་པ་གཟི་བརྗིད་རབ་ཏུ་འབར་བའི་རྒྱུད་ལས་རྒྱལ་བུ་གཞོན་ནུ་རོལ་རྩེད་ཀྱི་མདོ་ལས་གསུངས་སོ།

wtorek, 28 lipca 2015

Cel zbawienia

Po cóż byłyby zbawiane dusze,
gdyby z duszy nie powstawał święty?

Tonpa Sienrap, słowa z Jego długiego żywota zwanego Dziedzictwem Drogiego Zbieracza: dziedzictwem rozpalenia nieskalanego blasku, z drugiej księgi tego żywota nazwanej Opowieścią o zabawach młodziutkiego księcia ('Dus pa rin po che'i rgyud dri ma med pa gzi brjid rab tu 'bar ba'i rgyud las rGyal bu gzhon nu rol rtsed kyi mdo), wyd. Tenzin Namdak, Delhi 1964-1967, t. 2, s. 12. Z głównego zbioru świętych pism obrządku bon zwanego kandziurem (bka' 'gyur). Przekład z tybetańskiego: Jakub Szukalski.

Zdziwienie (Wonder)
obraz Akiane Kramarik
(zamieszczono za zgodą akiane.com)

Dopisek malarki:
Gdybyśmy doświadczali życia oczami dziecka, wszystko byłoby cudowne i nadzwyczajne.
Niech nasza ciekawość, przygoda i zdziwienie życiem nigdy się nie kończą...
 
སེམས་ལས་སངས་རྒྱས་མི་འབྱུང་ན།
སེམས་ཅན་གྲོལ་བ་ཅིའི་ཕྱིར།
 
ཞེས་འདུས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱུད་དྲི་མ་མེད་པ་གཟི་བརྗིད་རབ་ཏུ་འབར་བའི་རྒྱུད་ལས་རྒྱལ་བུ་གཞོན་ནུ་རོལ་རྩེད་ཀྱི་མདོ་ལས་གསུངས་སོ།

sobota, 13 czerwca 2015

Dobieranie słów

Jak właściwie dobrać słowa? Zatrząść tym skupiskiem myśli, podgotować, rozkołysać, wypluć, zmieszać z ziemią, ulepić, ugnieść, ukształtować, zabarwić, pozłocić, okadzić i postawić na widocznym miejscu. He!

wtorek, 5 maja 2015

Powtórzenia czterech prawd

Oto smutek – wzniosła prawda.
Oto źródło – wzniosła prawda.
Oto postój – wzniosła prawda.
Oto droga – wzniosła prawda.

Poznaj smutek,
opuść źródło,
zrób postój,
rozmyślaj o drodze.

Poznaj smutek – jest nie do poznania.
Opuść źródło – jest nie do opuszczenia.
Zrób postój – jest nie do zrobienia.
Rozmyślaj o drodze – jest nie do rozmyślania.

O istocie, działaniu i oddziaływaniu czterech prawd (bden pa bzhi'i ngo bo dang/ bya ba/ bya ba 'bras bu) głoszonych przez Buddę Siakjamuniego; z Trzech powtórzeń ogłoszenia czterech prawd (bDen bzhi'i chos 'khor la bzlas pa gsum). Jest to też nazwane „dwunastoma ogłoszeniami czterech prawd” (bden bzhi'i chos kyi 'khor lo bcu gnyis) w Obszernym wyjaśnieniu podstawy ćwiczenia ('Dul ba gzhi rgya cher 'grel pa), Tendziur (bsTan 'gyur) tsu pa: sha 214 na 3, gdzie pierwsze powtórzenie określone jest jako droga widzenia (mthong ba'i lam), drugie jako droga rozmyślania (bsgom pa'i lam), a trzecie jako droga oduczania (mi slob pa'i lam), przy czym to ostatnie powtórzenie wyliczone jest następująco: (1) zupełne poznanie tego smutku (sdug bsngal de yongs su shes so), (2) opuszczenie źródła (kun 'byung ba spangs so), (3) zrobienie postoju ('gog pa mngon sum du byas so) i (4) rozmyślenie drogi (lam bsgoms so).

།འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ།
།འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ།
།འདི་ནི་འགོག་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ།
།འདི་ནི་ལམ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ།

སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ།
ཀུན་འབྱུང་སྤང་བར་བྱ།
འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱ།
ལམ་བསྒོམ་པར་བྱ།

སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་ཤེས་པར་བྱར་མེད།
ཀུན་འབྱུང་སྤང་བར་བྱ་སྟེ་སྤང་བར་བྱར་མེད།
འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱ་སྟེ་མངོན་དུ་བྱར་མེད།
ལམ་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ་བསྒོམ་པར་བྱར་མེད།

ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་ལ་བཟླས་པ་གསུམ་ལས་གསུངས་སོ།