czwartek, 8 sierpnia 2013

Nieśmiertelny Kosmyk i Ukryte Zgromadzenie

   Nieśmiertelny Kosmyk, „syn wcielony z niebiańskiej przestrzeni”, jako obraz zdrowego bohatera (jungdrung sempa – g.yung drung sems dpa') jest wcieloną postacią Niezmiernie Światłego – tego „człowieka przestrzeni niebiańskiej”.1 Jego bliskość z Niezmiernie Światłym skojarzonym wcześniej z buddą Amitabą oraz Jego imię Nieśmiertelny Kosmyk budzi również skojarzenie z Niezmierzonym Życiem (Cepagme – tshe dpag med) zwanym po indyjsku Amitajus. Ten Amitajus uważany jest za zadowoloną postać (longs sku) buddy Amitaby. Jednak postać Nieśmiertelnego Kosmyka przedstawiona na karcie przypomina raczej postawę Buddy Siakiamuniego dotykającego prawą dłonią ziemi i nie ma ona czerwonego przejawienia, tak jak budda Amitajus. W swym cudownym poczęciu bez udziału mężczyzny przypomina On także Jezusa, ale ostatecznie wydaje się osobowością ściśle związaną z dawnym obrządkiem bonu. Przez niego zostały przekazane dziedzictwa bonu i wielkie spełnienie. Jest powiedziane, że otrzymał On dziedzictwo wprost od Wiernego Boga, Białego Światła. Stąd bywa nazywany ojcem dziedzictw.

   Jego dziedzic, Ukryte Zgromadzenie posiada w obyczaju buddyjskim swój odpowiednik w osobie gniewnego boga Guhiasamadzi (guhyasamāja). Imię buddyjskiego Guhiasamadzi w języku tybetańskim posiada takie samo brzmienie jak w bonie, czyli Sangła Dypa (gsang ba 'dus pa). Powiedzenie, że wcielił się „z łagodnego stanu w gniewny” także wskazuje na jedność postaci.
   Ogólnie Ukryte Zgromadzenie jest obrazem „ja” wierzącego, a także całej wspólnoty wierzących. Jest On więc jakby Kościołem, Mistycznym Ciałem Jezusa, Eklezją. W ten sposób może się też kojarzyć z postacią Koheleta (קחﬥﬨ) zwanego z języka greckiego Eklezjastesem (᾿Eϰϰλησιαστής). Nazwa Kohelet albo Eklezjastes była różnie tłumaczona na przestrzeni wieków. Pierwotnie wywodzi się ona od hebrajskiego czasownika kahal (קחﬥ), czyli gromadzić (co podobno odnosi się do osób, a nie rzeczy), zwoływać, podobnie jak greckie ekkaleo (ἐϰϰαλέω), czyli zwołuję, i ekklesia (ἐϰϰλησία), czyli zebranie. Tłumaczenia więc nazwy Koheleta są różne – od Zbieracza przez Zebranie po Kaznodzieję (Mówcę na Zgromadzeniu).
   O bonowskim Ukrytym Zgromadzeniu powiedziane jest, że został tak nazwany dlatego, iż „narodził się jako gromadzący w duchu znaczenia dziewięciu postępowań i zdobywający ukryty urok ducha”. Jest więc nazwany Zgromadzeniem nie dlatego, że mówił do zgromadzenia, ale dlatego, że zgromadził w sobie przypowieści (man ngag, sanskr. upadeśa). W Słońcu łaski dziedzictwa matek (ma rgyud thugs rje nyi ma) powiedziane jest, że „dla osiemdziesięciu słów bożych, takich jak Ukryte Zgromadzenie, (Dobrotliwy) opowiedział z oblicza płonącego złotym światłem dziedzictwo ducha Najwyższego Wodza – Niebotycznego (Cociok Kadzing – gtso mchog mkha' 'gying)”.
   Jego postać przedstawiona na obrazku karty przypomina Lekarskiego Duchownego, Menla (sman bla) z obyczaju buddyjskiego, zwanego pospolicie Buddą Medycyny. Jego łagodny albo pokojowy stan (zhi ba'i ngang) przypomina postać Salomona, Pokoju (albo Pokojowego); a gniew wiąże się z wyjściem do świata i podaniem dziedzictwa bogom, wężom i ludziom. Ukryte Zgromadzenie jest więc Boską Wspólnotą wychodzącą do bezbożnego i podzielonego świata. Jest to „ja wychodzące do innych”, narażone na znoszenie bólu.

   Na tym zakończymy szerokie porównania będące zabawą wyobraźni i rozumu. Zostały one podane, aby wykazać sposób działania i przejawienia słowa, bo aż „dotąd dziedziczono za pomocą świadomości i przez cud”, czyli nadzwyczajnie. Zatem dziewięć dziedziczeń zamysłu to święte stereotypy (postacie przestrzenne) – wzorce do których odniesienie można znaleźć we wszelkich przejawach czystej świętości na całej ziemi, we wszystkich miejscach, niezależnie od czasu.

1 Chociaż w obyczaju bon wspomina się w niektórych pismach, że był On wcieleniem Cudownego Wiernego Widzialnego. Odnosi się to zapewne do Jego cudownych narodzin bez udziału mężczyzny, a także do możliwości przyjmowania niezmiernego światła, co jest właściwe Cudownemu Wiernemu Widzialnemu.

Postacie maślane
(zdjęcie Takahiko Mori)

Niepisane przesłanie Ukrytego Zgromadzenia

Ukryte Zgromadzenie powiedziało sobie:
Pomyśl o wszystkich cierpieniach ziemi”.

środa, 7 sierpnia 2013

(49) Podobieństwo przekazania zamysłu (przez boga, węża i człowieka)

3. Podobieństwo przekazania zamysłu

[Słowa powiedziane Ukrytemu Zgromadzeniu przez Nieśmiertelny Kosmyk zostały podane już wcześniej.]

   On przekazał to bogowi, wężowi i człowiekowi. W Krótkiej wiadomości o dziedzictwie zamysłu (dGongs rgyud yig chung) powiedziano, że „Ukryte Zgromadzenie gromadzące wszystkie wskazówki, podało z ducha za pomocą świadectwa i świadomości najszczytniejsze z postępowań – obecną zasadę dziedzictw i świadectw” – boskim, wężowym i ludzkim bohaterom.1 Jest to zwane przekazaniem zamysłu zwycięzców, bo dotąd przekazywano za pomocą świadomości i przez cud.

1 Dokładniej w Krótkiej wiadomości powiedziano tak: „Ukryte Zgromadzenie gromadzące znaczenia wskazówek podało za pomocą świadomości, świadectwem z ducha, najszczytniejsze z postępowań – obecną zasadę dziedzictw i świadectw – bogowi, wężowi, człowiekowi i pozostałym z dwudziestu czterech”.

Kompilator: Pa Tendzial Zankpo (sPa bsTan rgyal bZang po), 1419 r.

Źródło: rDzogs pa chen po Zhang zhung snyan rgyud kyi brgyud ba'i bla ma'i rnam thar, wyd. Gangs Ti se bon gzhung rig mdzod dpe tshogs/ deb nyer bzhi pa/ rDzogs chen snyan rgyud bka' rgyud skor bzhi, Amdo 2009, s. 9; także inne wydania, jak Lokesh Chandra, History and doctrine of Bon-po Niṣpanna-Yoga (w Śata-Pitaka Series 73), New Delhi 1968

Przekład z tybetańskiego i przypis: Jakub Szukalski

Góra Tyse (Kajlaś) w Tybecie,
miejsce zetknięcia nieba z ziemią

།གསུམ་པ་དགོངས་པའི་བརྒྱུད་ཚུལ་ནི།

དེས་ལྷ་ཀླུ་མི་གསུམ་ལ་བརྒྱུད་དེ། མན་ངག་ཀུན་འདུས་གསང་བ་འདུས་པ་ཡིས། །ཐེག་པའི་ཡང་རྩེ་རྒྱུད་ལུང་རྩ་བ་འདི། །ལྷ་ཀླུ་མི་གསུམ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ནི༑ ༑ཐུགས་ནས་ལུང་དང་རིག་པ་ཐབས་ཀྱིས་བརྒྱུད། །ཅེས་དགོངས་རྒྱུད་ཡིག་ཆུང་ལས་གསུངས་སོ། །དེ་ཡན་ཆད་ནི་རིག་པ་ཐབས་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་བརྒྱུད་པས། རྒྱལ་བ་དགོངས་པའི་བརྒྱུད་པ་ཞེས་བྱའོ།

ཞེས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཞང་ཞུང་སྙན་རྒྱུད་ཀྱི་བརྒྱུད་པའི་བླ་མའི་རྣམ་ཐར་ལས་བྱུང་ངོ༌།

wtorek, 6 sierpnia 2013

(48) Objawiciel (nazwany Ukrytym Zgromadzeniem)

2. Objawiciel

   ...Ojcu-królowi Łagodnemu1 i matce-królowej Boskiemu Wdziękowi2 urodził się syn. Posiadając znaki i oznaki oraz wcielając się z łagodnego stanu w gniewny, narodził się jako gromadzący w duchu znaczenia dziewięciu postępowań i zdobywający ukryty urok ducha. Nazwano go imieniem Ukryte Zgromadzenie.

1 Śiładen (Zhi ba ldan).
2 Hladźindze (Lha byin mdzes).

Kompilator: Pa Tendzial Zankpo (sPa bsTan rgyal bZang po), 1419 r.

Źródło: rDzogs pa chen po Zhang zhung snyan rgyud kyi brgyud ba'i bla ma'i rnam thar, wyd. Gangs Ti se bon gzhung rig mdzod dpe tshogs/ deb nyer bzhi pa/ rDzogs chen snyan rgyud bka' rgyud skor bzhi, Amdo 2009, s. 9; także inne wydania, jak Lokesh Chandra, History and doctrine of Bon-po Niṣpanna-Yoga (w Śata-Pitaka Series 73), New Delhi 1968

Przekład z tybetańskiego i przypisy: Jakub Szukalski

གཉིས་པ་སྟོན་པ་ནི།

ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཞི་བ་ལྡན་དང་། ཡུམ་བཙུན་མོ་ལྷ་བྱིན་མཛེས་གཉིས་ལ་སྲས་ཤིག་བལྟམས་པ་ནི། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་དུ་ལྡན་ཞིང་། ཞི་བའི་ངང་ལས་ཁྲོ་བོར་སྤྲུལ་ཅིང་། ཐེག་པ་དགུའི་དོན་ཐུགས་ལ་འདུས་པ། གསང་བ་ཐུགས་ཀྱི་གཟུངས་ཐོབ་པ་ཞིག་འཁྲུངས་ཏེ། མཚན་གསང་བ་འདུས་པར་གསོལ་ལོ། 

ཞེས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཞང་ཞུང་སྙན་རྒྱུད་ཀྱི་བརྒྱུད་པའི་བླ་མའི་རྣམ་ཐར་ལས་བྱུང་ངོ༌།

(47) Miejsce (Ukrytego Zgromadzenia)

Pierwsze: Miejsce. Powiedziano: „Boska kraina, niepodległe miejsce świetlistych bogów widnokręgu”. Więc na szczycie wieży kołysanego spichrzu w kraju Siotma, czyli Złota Wyżyna...1

1 Albo Złota Góra, Złota Wysokość (shod ma gser steng, wym. Sioma Serteng).

།དང་པོ་གནས་ནི། ལྷ་ཡུལ་བར་ལྷ་འོད་གསལ་འོག་མིན་གནས་ཞེས་པས། ཡུལ་ཤོད་མ་གསེར་སྟེང་། མཁར་ལང་ལིང་བང་རྩེར།

(46) Ukryte Zgromadzenie

   W dziewiątym, czyli w Ukrytym Zgromadzeniu także są trzy: miejsce, objawiciel i podobieństwo dziedziczenia zamysłu.

(Zdjęcie ze strony Związku Garuda w Polsce)

།དགུ་བ་གསང་བ་འདུས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། གནས་དང་སྟོན་པ་དང་དགོངས་པའི་བརྒྱུད་ཚུལ་ལོ།

poniedziałek, 5 sierpnia 2013

(45) Podobieństwo przekazania zamysłu (przez Nieśmiertelny Kosmyk) [poprawka]

   W Żywotach dziedzicznych duchownych z siangsiuńskiego posłuszeństwa pominięto przez pomyłkę podobieństwo przekazania zamysłu przez Nieśmiertelnego Kosmyka. Oto uzupełnienie sporządzone na wzór wcześniejszych rozdziałów.

   Krótka wiadomość o zwyczaju zamysłu (dgongs rgyud yig chung) mówiła, że Dobra Długo-Szlachetna, sama Rodzicielka Mądrości, powiedziała w duchu Nieśmiertelnego Kosmyka z próżnej stanowczości niepodzielności przestrzeni i uczucia: „Pomyśl o znaczeniu niepodzielności jasności i próżności”.

༼ནོར་བཅོས་ནི།༽

གསུམ་པ་དགོངས་པའི་བརྒྱུད་ཚུལ་ནི། །བཟང་ཟ་རིང་བཙུན་ཤེས་རབ་ཡུམ་ཉིད་ཀྱིས། །དབྱིངས་ཤེས་དབྱེར་མེད་སྟོང་བའི་ངང་ཉིད་ནས། །འཆི་མེད་གཙུག་ཕུད་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་བཤད། །གསལ་སྟོང་དབྱེ་བ་མེད་པའི་དོན་དུ་དགོངས། །ཞེས་དགོངས་རྒྱུད་ཡིག་ཆུང་ལས་གསུངས་སོ།